کد خبر: ۴۱۸۹۰۵۷

تاریخ: ۲۹ آذر ۱۴۰۲ - ۱۷:۰۸

مسلمانان جریان پرقدرت گفت‌وگوی ادیان را سامان دهند

استادیار دانشگاه کردستان گفت: امروز بیش از هر زمانی نیازمند گفت‌وگوی تمدن‌ها هستیم و مسلمانان باید جریان پرقدرت گفت‌وگوی ادیان را سامان دهند چراکه دین و آموزه‌های دینی برای اینکه دنیا را از این تنش‌ها نجات دهد و به سمت فراگیری صلح ببرد، می‌تواند سهم بسزایی داشته باشد.

به گزرش ایکنا از کردستان، بهرام نصراللهی‌زاده، استادیار دانشگاه کردستان در نشست علمی همایش بین‌المللی امام رضا و گفت‌وگوی ادیان که شامگاه گذشته، 28 آذرماه در دانشگاه مذاهب اسلامی برگزار شد، با اشاره به مبحث «تأملی در اسلام هراسی و ضرورت گفت‌و‌گوی ادیان» گفت: به دلیل شرایط کنونی جامعه دیدگاهی که نسبت به اسلام و تصویری که از اسلام به دنیا نشان داده می‌شود، ضرورت فعالان عرصه فرهنگ و تمدن اسلامی هریک در این عرصه گام بردارند.

وی افزود: اسلام هراسی پدیده‌ای رسانه‌ای و رایج شده در دو دهه اخیر است که چهره غیرواقعی و تصویرخوفناکی از اسلام به جهانیان ارائه می‌کند و بازتاب‌های مختلفی هم دارد لذا نباید ساده از کنار این چهره‌سازی از اسلام در این سال‌ها گذشت چراکه موضوعی ایدئولوژیکی و پیچیده‌ای مبتنی بر پایه‌های نظری و چارچوب‌های مفهومی ویژه‌ تاریخی است که ریشه در درازای تاریخ دارد.

استادیار دانشگاه کردستان با اشاره به رویکرد غرب نسبت به اسلام از گذشته‌های و قرن‌های گذشته بیان کرد: این رویکرد در گفتمان‌های شرق‌شناسی، نظریه‌های برخورد تمدن‌ها و نوعی نژادپرستی فرهنگی، پایان تاریخ فوکویاما(غرب را آخرین دستاورد بشر در حوزه حکومت‌داری در جامعه دستاورد فرهنگ غرب می‌داند) دیده می‌شود که ارائه چهره خاصی از اسلام در تمام این نظریه‌ها و گفتمان‌ها دیده می‌شود.

وی ادامه داد: وجه مشترک این رویکردهای مورد اشاره یک نوع نگرش جانبدارانه مبتنی بر پیش‌فرض‌هایی از گذشته در تمام این نظریه‌ها و گفتمان‌هاست و در هیچ‌کدام بی‌طرفی که نقطه اساسی در آداب گفت‌و‌گوست، حفظ نشده است و به نوعی زبان دوگانه‌ای در رابطه غرب نسبت به اسلام وجود دارد.

استادیار دانشگاه کردستان گفت: در نگرش دوگانه غرب جهان به دو دسته غرب و غیر غرب تقسیم می‌شود که این رویکرد غرب را معیار متمدن بودن، عقلانی بودن، آگاه بودن، آزادگی داشتن و فرهیختگی و پیشرفت می‌داند و غیر غرب را نقطه مقابل آن غیر عقلانی، برده بودن و ... تعریف می‌کند که این امر یک رویکر تقابلی را به جای رویکرد تعاملی ایجاد می‌کندو این رویکرد گفتگو را برنمی‌تابد.

وی اظهار کرد: این تقابل، درگیری و اختلاف را توجیه می‌کند کما اینکه ساموئل هانتینگتون نظریه «برخورد تمدن‌ها» را بر این اساس مطرح می‌کند و در این دیدگاه‌ عنوان می‌کند که در آینده جنگ بین ایدئولوژی‌ها به جنگ بین تمدن‌ها تبدیل خواهد شد و عنصر اصلی تمدن‌ها را هویت فرهنگی و ادیان عنوان می‌کند و مشخصا به تقابل جدی بین اسلام و مسیحیت و مقداری کنفسیوس اشاره می‌کند و این دوگانه غرب، غرب را به عنوان قبله عالم و معیار فرهیختگی و پیشرفت مطرح می‌کند.

نصراللهی‌زاده در ادامه گفت: در این رویکرد غالب غرب، اسلام را فروتر و پایین‌تر می‌داند و اسلام و جهان اسلام را یک پدیده یکنواخت و یکسان فرض می‌کند و هیچ تنوعی را در جهان اسلام بر نمی‌تابد و هرچند اندیشمندانی در جهان غرب بوده که با رویکردی بی‌طرفانه به اسلام نظرات خود را مطرح کرده‌اند اما رویکرد غالب نگرش دوگانه غرب بوده است.

وی افزود: این رویکردها استعمار غربی در چند قرن گذشته و مداخله غربی در سرزمین‌های اسلامی را توجیه می‌کند که غرب پیشرفته و مجموعه جهان اسلام غیرمتمدن، عقب‌مانده و نیازمند راهنمایی و کمک می‌دانند و جالب این است که این رویکرد فقط در حوزه فکری هم باقی نمی‌ماند و این امور با اقدامات اقتصادی، نظامی و .. تثبیت می‌شود.

استادیار دانشگاه کردستان اظهار کرد: همین پدیده شکل‌گیری رژیم غاصب اسرائیل و جنگ چند دهه گذشته بین یهودیان و مسلمانان در دوران قیمومیت انگلیسی‌ها بر منطقه شکل‌گرفته است و پدیده  مسیحیت صهیونیست هم از این تفکر که یک طرف را غالب و طرف دیگر را مغلوب بداند، ریشه گرفته است.

وی تأکید کرد: بعد از حادثه 11 سپتامبر 2001، جورج بوش رئیس جمهور وقت آمریکا بلافاصله از آغاز جنگ‌های صلیبی جدید شروع کرد که بازتاب جهانی داشت و در این جنگ‌های صلیبی جدید تروریسم را معادل اسلام به حساب می‌آورد.

نصراللهی‌زاده یادآور شد: رویکرد اسلام هراسی کنونی که یک رویکرد بازنمایی اسلام در رسانه‌هاست و بر اساس همین رویکرد تاریخی شکل گرفته است و در همین جتگ فلسطینیان با رژیم غاصب صهیونیستی اقدامات مسلملنان بزرگ‌نمایی خواهد شد و در نقطه مقابل اقدامات صهیونیست‌ها کمتر نشان داده می‌شود.

وی در پایان گفت: امروز بیش از هر زمانی نیازمند گفت‌وگوی تمدن‌ها هستیم و مسلمانان باید این جریان پرقدرت گفتگوی ادیان را سامان دهند چراکه دین و آموزه‌های دینی برای اینکه دنیا را از این تنش‌ها نجات دهد و به سمت فراگیری صلح ببرد، می‌تواند سهم بسزایی داشته باشد.